محمد حسين بن مهدى فراهانى
23
سفرنامه ميرزا محمد حسين فراهانى ( فارسى )
چنانچه هنوز در بغداد مدرسهء نظام الملك هست . بقاع متبركه بقاع متبركهء واقعه در شهر قزوين متعدد است و معروف آنها اين چند بقعه است كه عرض مىشود : يكى بقعهء شاهزاده حسين بن معصوم « 29 » على بن موسى بن جعفر عليه السلام است كه در محلهء دباغان واقع شده و شهادتش را آنچه در لوح نوشتهاند در سنهء دويست و بيست است . و گنبد آن از كاشى و ضريح آن از چوب [ است ] . و در صحن شاهزاده حسين دو قطعه سنگ است به خط مير عماد و درب منبتكارى بسيار ممتازى دارد كه در سنهء هفتصد و اند ساخته شده است . و اهالى نسبت به اين امامزاده كمال ارادت را دارند و نذرش را خيلى مؤثر مىدانند . يكى بقعهء امامزاده اسمعيل است كه مردم قزوين خيلى به او معتقد و مىگويند نذر و قسم او در نهايت تأثير است و كرارا تجربه شده و كرامات به ظهور رسيده است . و اين امامزاده در جنب عمارت ديوانى واقع شده و گنبد آجرى دارد ، و حاجى نصر اللّه خان - پسر حسن خان سردار - او را تعمير كرده است . و نسب اين امامزاده از قرارى كه در بحر الانساب نوشته شده اين است ، كه بعد از آنكه معتصم حضرت جعفر صادق صلوات اللّه عليه را به زهر شهيد كرد و پس از آن منصور دوانقى كه به رياست رسيد اسمعيل بن امام جعفر صادق ( ع ) از ترس منصور با چهار برادرش فرار كرده و به سمت رى آمدند ، در قزوين كه رسيدند سفيان قزوينى كه دوستار منصور بود سر راه بر ايشان بگرفت و محاربه نمود تا اسمعيل در شهر قزوين شهيد شد و در همانجا مدفون گشت و برادران او فرار نموده به رى و دماوند رفتند . يكى بقعهء پيغمبريه است [ كه ] اين هم در جنب عمارات ديوانى واقع و مىگويند چهار نفر از انبيا و يك امامزاده در اينجا مدفون است . هيچ بانى و اسم و رسمشان معلوم نيست . در اين سنوات آقا سيد على نام مجتهد ، آن بقعه را تعمير كرده است . يكى بقعهء بىبى زبيده است كه در محلهء پنبهريسه واقع شده و از قرارى كه در بحر الانساب مىنگارد بعد از شهادت حضرت رضا سلام اللّه عليه ، آمنه خاتون بنت موسى بن جعفر با زبيده و حليمه و سكينه و آسيه بنات و بناتزادگان موسى بن جعفر
--> ( 29 ) - كلمهء « معصوم » به وسيلهء مؤلف اضافه شده است .